Aanleiding:
Naar aanleiding van berichten uit het buitenland en de melding van één
van de leden van de Basenji Club Nederland dat zijn hond deze nieraandoening
heeft is besloten om in Nederland een onderzoek te doen naar het voorkomen
van Fanconi Syndroom.
Hiertoe is een gezondheidscommissie opgericht. In deze commissie hebben
diverse mensen tijd en energie gestoken om tot een enquête te komen. Het
bestuur van de Basenji Club Nederland wil daarom Ankie Woltman, Jan van der
Stelt, Martin Dekens, Toon Rueck, Jenno Brookman en de Veterinaire adviseurs
Marc Imholz en Henny Bax bedanken voor hun inzet.
Op de algemene vergadering in februari 2002 zijn de resultaten door dhr.
H.A.D. Bax gepresenteerd. Onderstaand de samenvatting.
Wat is fanconi?
Fanconi is een nieraandoening waarbij het onvoldoende functioneren van het
eerste gedeelte van de niertubulus in de nieren ertoe kan leiden dat er
verkeerde stoffen door de nieren afgevoerd worden, het gaat om geen
resorptie van glucose, aminozuren, bicarbonaat, fosfaat en mineralen.
Diagnose.
De diagnose is niet eenvoudig te stellen, zeker niet het laatste definitieve
bewijs. De eerste stap in de diagnose is het aantonen van glucose in de
urine van de hond. Wordt er glucose aangetroffen, moet onderzocht worden hoe
het glucosegehalte in het bloed zich verhoud tot het glucosegehalte in de
urine. De hond kan dan Fanconi of primaire glucocery hebben. Verder
onderzoek kan door middel van clearance testen.
Voor de behandeling maakt het niet uit, in beide gevallen kunnen met het
juiste medicijnen gebruik de honden verder leven.
Oorzaken.
Fanconi syndroom kan ontstaan door invloeden uit de omgeving maar er bestaat
ook een menselijke variant welke erfelijk kan zijn. Bewijs bij Basenji's is
hiervoor nooit gegeven, onderzoek hiernaar is erg duur zodat dit voorlopig
zo zal blijven.
Inventarisatie.
De vraag of Fanconi in Nederland voorkomt en in welke mate is onderzocht
door middel van een enquête. De resultaten zijn door de heer H.A.D. Bax
gepresenteerd aan de algemene vergadering van de Basenji Club Nederland.
De resultaten worden ook opgenomen in het clubblad.
Reacties op vragenlijst.
Er zijn 86 formulieren verstuurd, waarvan 56 formulieren ingevuld retour
gekomen zijn. Dat is een respons van 65%! In principe was de inventarisatie
anoniem voor diegene die dat wilden; echter hebben Basenji-eigenaren die
gereageerd hebben, alle gegevens ingevuld!
Resultaten.
Er is in de enquête 1 hond met glucose in de urine aangetroffen.
Verder onderzoek toont aan dat de urine van de hond steeds positief is op
glucose is en de glucose in het bloed normaal is.
Daarnaast zijn er de gegevens van voornoemde positieve hond.
Beide honden zijn 8 jaar oud en nestgenoten van elkaar.
Naar aanleiding hiervan is verder onderzoek gedaan:
Allereerst is naar de nestgenoten van deze reuen gekeken: Het betreffende
nest bestond uit 4 pups, 2 reuen en 2 teven.
Beide reuen zijn urine glucose positief.
Een van de teven is urine glucose negatief en van de andere teef is dit
onbekend.
De ouders en grootouders:
De moeder van de positieve honden heeft niet meer nakomelingen. Wel is bij
haar suikerziekte geconstateerd.
De moeder en vader van deze moederhond hebben wel meerdere nesten gehad,
hier zijn geen verdere gegevens van bekend
Van de vader van de positieve honden zijn geen gegevens bekend
De nakomelingen:
Reu 1 heeft 19 nakomelingen en Reu 2 heeft geen nakomelingen
Teef 1 heeft geen nakomelingen en van Teef 2 is dit onbekend
Nakomelingen reu 1: de kinderen
Van de 19 nakomelingen (2-7 jaar) zijn er 11 welke in de enquête gereageerd
hebben tijdens de inventarisatie, verspreid over alle nesten. Alle deze
nakomelingen zijn negatief op glucose in de urine.
Nakomelingen reu 1: de kleinkinderen
Van de 11 kleinkinderen (1-3 jaar) zijn er 7 welke in de enquête gereageerd
hebben tijdens de inventarisatie, verspreid over alle nesten. Alle deze
nakomelingen zijn negatief op glucose in de urine.
Samenvatting inventarisatie.
Er is een zeer goede en open respons, Basenji-eigenaren zijn blijkbaar
betrokken bij hun ras.
2 honden zijn glucose positief, en zijn afkomstig uit één nest.
Alle geteste nakomelingen van deze honden zijn negatief, waarbij opgemerkt
moet worden dat de leeftijd van de kleinkinderen nog laag is.
Conclusie.
Op de vraag "Komt fanconi voor in Nederland bij de Basenji?" kan
geantwoord worden: Op dit moment is Fanconi niet een probleem bij de Basenji
in Nederland.
Ook moet opgemerkt worden dat het niet 100% duidelijk is of de 2 reuen uit 1
nest Fanconi of primaire glucocery hebben. Zekerheid hierover is moeilijk te
krijgen, de behandeling is in beide gevallen hetzelfde.
Advies.
Als laatste heeft H.A.D. Bax een aantal adviezen gegeven aan het bestuur van
de Basenji Club Nederland ter overweging:
Honden uit het nest met glucose positieven niet meer gebruiken voor de fok;
Directe nakomelingen niet gebruiken voor de fok;
Nakomelingen regelmatig testen;
Er moet een standpunt ingenomen worden over het wel of niet fokken met
nakomelingen.
Deze adviezen zullen door het bestuur meegenomen worden naar het
fokkersoverleg.